ملات ضد اسید بندکشی چیست؟

مقدمه

در محیط‌های صنعتی که در معرض مواد شیمیایی خورنده، اسیدها، قلیاها یا حلال‌های آلی قرار دارند، استفاده از مصالح معمولی مانند سیمان پرتلند، دوام و مقاومت کافی ندارد. در چنین شرایطی، ملات ضد اسید بندکشی یکی از مواد تخصصی و حیاتی برای اجرای بندکشی و درزگیری سطوح سرامیکی، آجرهای ضد اسید و بتن‌های صنعتی است. این ملات با بهره‌گیری از ترکیبات شیمیایی مقاوم در برابر خوردگی، نه‌تنها مانع نفوذ اسید به لایه‌های زیرین می‌شود، بلکه پایداری مکانیکی و شیمیایی سازه را نیز تضمین می‌کند. هدف از به‌کارگیری این ملات، افزایش عمر مفید تأسیسات و کاهش هزینه‌های نگهداری در محیط‌های خورنده است. ملات ضد اسید به عنوان یک محصول تخصصی، نقش بسیار مهمی در محافظت از سطوح در برابر خوردگی و تخریب ایفا می کند. با توجه به مزایای بسیار زیاد این ملات ها، استفاده از آن ها در صنایع مختلف به شدت توصیه می شود.

انواع ملات ضد اسید بندکشی

ملات‌های ضد اسید بر اساس نوع رزین و ترکیبات پایه به چند گروه اصلی تقسیم می‌شوند:

ملات ضد اسید پایه سیلیکاتی

این نوع ملات از ترکیب سیلیکات سدیم و پودر سیلیس ساخته می‌شود و برای محیط‌های با دمای بالا و اسیدهای غیر اکسیدکننده مناسب است.

ملات ضد اسید پایه فورانی

از رزین فوران و فیلرهای معدنی ساخته می‌شود و در برابر اکثر اسیدها و حلال‌ها مقاومت بالایی دارد.

ملات ضد اسید اپوکسی

بر پایه رزین اپوکسی و هاردنرهای ویژه تهیه می‌شود و علاوه بر مقاومت شیمیایی، چسبندگی مکانیکی فوق‌العاده‌ای نیز دارد.

ملات ضد اسید وینیل استری

برای محیط‌های دارای ترکیبات قوی اکسیدکننده مانند هیپوکلریت‌ها استفاده می‌شود.

ملات ضد اسید پلی‌استری اصلاح‌شده

مناسب برای کاربردهای سبک‌تر یا مکان‌هایی با خورندگی متوسط است.

کاربرد فنی ملات ضد اسید بندکشی

از ملات‌های ضد اسید بندکشی در صنایع مختلف استفاده می‌شود، به‌ویژه در بخش‌هایی که مقاومت شیمیایی و دوام حرارتی اهمیت دارد. کاربردهای رایج شامل:

• صنایع شیمیایی، پتروشیمی و پالایشگاه‌ها
• کارخانجات تولید اسید، کود و مواد شوینده
• صنایع غذایی و لبنی با شست‌وشوی مکرر اسیدی
• تصفیه‌خانه‌های فاضلاب صنعتی
• حوضچه‌های ذخیره اسید و خطوط انتقال مواد شیمیایی
• کف‌ سازی و دیوارپوشی اتاق‌های واکنش و مخازن

دلایل استفاده از ملات ضد اسید بندکشی

ملات ضد اسید بندکشی به‌دلیل ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد خود در برابر حملات شیمیایی و شرایط محیطی سخت استفاده می‌شود. دلایل اصلی کاربرد آن شامل:

• مقاومت بالا در برابر انواع اسیدها و مواد قلیایی
• جلوگیری از نفوذ رطوبت و مواد خورنده به زیرساخت
• پایداری حرارتی در دماهای بالا
• افزایش دوام و طول عمر سازه
• حفظ ظاهر سطح در برابر تغییر رنگ یا تخریب شیمیایی

ویژگی‌ فنی ملات ضد اسید بندکشی

این ملات دارای خواص فنی ویژه‌ای است که آن را از سایر ملات‌های ساختمانی متمایز می‌کند، از جمله:

• مقاومت فشاری بالا (تا بیش از 70 مگاپاسکال در برخی انواع اپوکسی)
• چسبندگی قوی به سطوح سرامیکی و آجری
• نفوذناپذیری در برابر اسیدها و حلال‌ها
• انبساط حرارتی کنترل‌شده
• مقاومت عالی در برابر سایش و شوک حرارتی
• قابلیت اجرا در ضخامت‌های کم برای بندهای ظریف

مزایا و معایب فنی ملات ضد اسید بندکشی

در زیر مزایا و معایب ملات ضد اسید بندکشی توضیح داده شده است.

مزایا

• مقاومت بسیار بالا در برابر خوردگی شیمیایی
• عمر طولانی در محیط‌های سخت صنعتی
• اجرای ساده و چسبندگی عالی به بستر
• عدم ایجاد ترک پس از خشک شدن

معایب

• قیمت بالاتر نسبت به ملات‌های معمولی
• حساسیت به نسبت دقیق ترکیب اجزاء
• نیاز به نیروی متخصص برای اجرا
• زمان گیرش طولانی در برخی انواع پایه سیلیکاتی

مشخصات و خواص و اثرات فنی ملات ضد اسید بندکشی

• دانسیته: بین 1.8 تا 2.2 گرم بر سانتی‌متر مکعب
• مقاومت کششی: حدود 10 تا 15 مگاپاسکال
• جذب آب: کمتر از 0.5 درصد
• مقاومت شیمیایی: مقاوم در برابر H₂SO₄، HCl، HNO₃، NaOH
• پایداری در برابر UV و شوک حرارتی
• انقباض پایین در هنگام خشک شدن، جلوگیری از ترک‌خوردگی

روش استفاده و مقدار مصرف تخصصی ملات ضد اسید بندکشی

روش استفاده

برای دستیابی به بهترین عملکرد، اجرای ملات ضد اسید بندکشی باید با دقت بالا انجام شود:

• آماده‌سازی سطح: بستر باید کاملاً خشک، تمیز و عاری از چربی یا ذرات سست باشد.
• اختلاط: اجزاء ملات شامل رزین، پودر پرکننده و هاردنر با نسبت مشخص توسط تولیدکننده ترکیب می‌شوند.
• اجرا: ملات آماده با کاردک یا ماله لاستیکی در بندها تزریق شده و کاملاً فشرده می‌شود تا هوای محبوس باقی نماند.

مقدار مصرف

• مقدار مصرف: به‌طور متوسط برای بندکشی سرامیک صنعتی با ضخامت 5 تا 10 میلی‌متر، حدود 2 تا 3 کیلوگرم ملات برای هر مترمربع نیاز است.
• عمل‌آوری: در دمای محیط (۲۰ تا ۲۵ درجه سانتی‌گراد) ملات باید حداقل ۲۴ ساعت برای خشک شدن اولیه و ۷۲ ساعت برای رسیدن به مقاومت نهایی زمان داده شود.

نکات اجرایی و توصیه‌های فنی ملات ضد اسید بندکشی

• استفاده از تجهیزات حفاظت فردی (دستکش، عینک و ماسک) هنگام اجرا الزامی است.
• در محیط‌های بسته باید تهویه مناسب برای خروج بخارات رزین فراهم شود.
• از اجرای ملات در دماهای کمتر از 10 یا بالاتر از 35 درجه سانتی‌گراد خودداری شود.
• برای جلوگیری از چسبیدن ملات به سطح کاشی، می‌توان از محلول رهاساز استفاده کرد.
• پس از اجرای بندکشی، سطح باید از تماس مستقیم با آب و مواد شیمیایی تا زمان خشک شدن کامل محافظت شود.

عوامل مهم در انتخاب ملات ضد اسید بندکشی

انتخاب نوع مناسب ملات ضد اسید باید بر اساس شرایط کاری و نوع ماده خورنده صورت گیرد. عوامل کلیدی عبارت‌اند از:

• نوع و غلظت ماده شیمیایی در تماس با سطح
• دمای کاری محیط
• نوع بستر (بتن، آجر یا سرامیک صنعتی)
• ضخامت مورد نیاز بند
• نیاز به انعطاف‌پذیری یا سختی بالا
• شرایط رطوبتی و تهویه محیط هنگام اجرا

جدول مقایسه فنی انواع ملات ضد اسید بندکشی

نتیجه‌گیری

ملات ضد اسید بند کشی کاشی ، محصولی تخصصی است که به دلیل خواص منحصر به فرد خود در صنایع مختلف، به ویژه در محیط هایی با تماس مستقیم با مواد شیمیایی خورنده، کاربرد فراوانی دارد. این ملات ها به گونه ای فرموله شده اند که مقاومت بسیار بالایی در برابر انواع اسیدها، بازها، نمک ها و سایر مواد شیمیایی خورنده از خود نشان دهند.

ملات ضد اسید بندکشی، نوعی ملات است که برای پر کردن درزها و بندهای بین کاشی ها و سرامیک های مقاوم در برابر اسید استفاده می شود. این ملات ها به دلیل داشتن ترکیبات شیمیایی خاص، مقاومت بسیار بالایی در برابر اسیدها، بازها، نمک ها و سایر مواد شیمیایی خورنده دارند. علاوه بر این، ملات های ضد اسید بندکشی دارای چسبندگی فوق العاده به سطوح مختلف بوده و از نفوذ رطوبت و مواد شیمیایی به زیر سطح جلوگیری می کنند.